Liên Hệ 0979776427

Ngày gửi: 07-06-2017 11:39

GIA PHẢ HỌ ĐÀO

Thắp ba nén hương dâng lên:

Trời phật

Tổ tiên

Thủy tổ - Cao tổ - Cố can - Ông bà cha mẹ dòng họ Đào quá cố trải qua nhiều thế hệ, giàu sang, phú quý, nghèo hèn cùng khi còn ở sanh tiền, nay đã thành người quá cố

Hồn thiêng linh ứng hãy tề tựu về nơi thờ phụng tư đường dòng họ Đào Gia mà chứng giám dự soi sáng tam linh để con viết lên tập gia phả này, để con cháu ở xa đời đời theo dõi lưu truyền khỏi bị thất truyền mai một.

Đối với Tổ Tông Ông Bà khỏi bị hương tàn khói lạnh

Đối với cõi Hồng Trần này con cháu trong dòng họ khỏi bị loại luân thất đạo, vì lẽ không rõ ngồn nên mới phạm luật cang thường

Đối với xã hội chung sống hằng ngày mới phân biệt hệ thái thứ cấp mà ứng xử việc đời cho phải đạo làm người

Trải qua bao nhiêu biến cố, loạn ly nhũng nhiễu trên cõi đời này, cho nên các gia phả của dòng tộc chúng ta bị tiêu hủy trong cải cách ruộng đất 1953-1954, người già am hiểu đã qua đời nên không biết lấy ai mà thỉnh cầu cho rõ cuội nguồn. Vì vậy trong gia phả này có thiếu sót hay không chính xác xin bà con trong dòng tộc tham gia và hiệu chỉnh cho chính xác cho con cháu mai sau được rõ ràng phân biệt trên dưới trong dòng tộc của chúng ta

Tục ngữ có câu:

“ Chim có tổ

Người có tông”

Cho nên làm người ai cũng có cội nguồn:

Tổ tông – Ông bà – Cha mẹ

Dòng họ nội ngoại hai bên:

Nội: Cao tổ nội – Cố nội – Ông bà nội – Cha  - Bác, chú cô

Ngoại: Cao tổ ngoại – cố ngoại – Ông bà ngoại – Mẹ, dì, cậu

Nội ngoại tác hợp thành một đại gia đình thân tộc

Bên nội

Bên ngoại

Cao tổ nội  

Cao tổ ngoại

Cố nội

Cố ngoại

Ông nội, bà nội

Ông ngoại, bà ngoại

Cha mẹ

Cha mẹ

Bác trai, Bác gái

 Cậu mợ

Chú thím – Cô dượng

Dì dượng

Lớn hơn cha

Lớn hơn mẹ

Bác cô

Cậu dì

Nhỏ hơn Cha

Nhỏ hơn mẹ

Chú cô

Cậu dì

Cùng một thế hệ: Con của phái lớn là anh chị

                     Con của phái nhỏ là em; không phân biệt tuổi tác mà chỉ phân biệt hệ phái.

Căn cứ vào hệ phái thì có:

      Chánh phái

                          Thứ phái 1,2,3,4

Từ Chánh phái và thứ phái sinh ra chi phái gọi chung là đại gia đình thân tộc

Vấn đề thân tộc bắt nguồn từ sơ khai đến xã hội văn minh đồ đồng đến xã hội văn minh khoa học hiện đại

Giai đoạn nào, xã hội nào cũng lấy thuyết phục hệ làm nòng cốt phân biệt khá rõ rệt giữa Nam và Nữ ở thời phong kiến trở về trước;

Cô đọng bởi một câu truyền mãi đến ngày nay khó mà xóa bỏ trong đầu óc dân tộc Việt Nam, dù trong thời đại khoa học đã xóa bỏ nhiều hủ tục nhưng vẫn không xóa bỏ được câu:

“Nhất nam viết hữu

Thập nữ viết vô”

Nghĩa là: Sinh con trai gọi là có con

                Sinh mười con gái gọi là không

Quả nhiên ta không nên bàn luận về mặt xã hội và đời sống kinh tế mà chỉ xét về mặt gia tộc thì quả là câu nói trên là bất hủ

Thật vậy, nếu một dòng học chánh phái và thứ phái đều không có con hoặc không có con trai kể như dòng học đó đã chấm dứt. Sau khi thế hệ cha mẹ qua đời không có ai thờ cúng bởi lẽ :

“Con gái ngoại tông

Bên cha thì bỏ

Bên chồng thì theo ”

Người con gái dù hiếu thảo đến đâu thì cũng phụng dưỡng cha mẹ về già chứ mấy ai thờ cúng ông bà cha mẹ của mình, bởi vì còn nhiều ràng buộc, lệ thuộc phía chồng. Nếu ai đó thực hiện được thì đó là cá biệt chỉ thực hiện được riêng đời mình chứ đến đời con mình thì cũng hương tàn khói lạnh. Vậy là :

“Thân trai nặng nợ non sông

Gánh gồng xã hội, trông nom tông đường

Cha mẹ còn, ta thường phụng dưỡng

Cha mẹ qua đời hương khói đừng quên

Trên ta thì có ông bà

Ngang ta anh chị, dưới là cháu con

Một đời hạnh phúc vuông tròn

Đứng đi ăn nói nhớ còn tổ tông

Đừng vì một chút sự đời

Tổn thương danh dự ông bà lẫn ta

Ghìm lòng chớ để cang qua

Xấu ta, xấu cả ông bà tổ tông

Đời là tạm nay còn mai một

Có chi đâu lật đạt bôn ba

Mà phải chịu cang qua lụy phiền

Sống ở đời chữ Hiền làm gốc

Chữ Đức kia ta để hàng đầu

Sống Hiền Đức là câu ghi nhớ

Sống hiếu thảo là câu tạc dạ

Sống làm sao cho khỏi chê cười

Ấy mới phải cháu con họ Đào ”

TỔ CHỨC ĐẠI GIA ĐÌNH PHỤ HỆ

Tiểu gia đình gồm có ba thế hệ :

  • Ông bà nội
  • Cha mẹ
  • Con trai con gái
  • Cháu nội, cháu ngoại
  • Chắt nội, chắt ngoại

Theo sử cương văn hóa của Đào Duy Anh nói về gia đình Việt Nam có hai bậc :

1.      Tiểu gia đình gồm có cha mẹ, vợ chồng, con cái và cháu chắt

2.      Đại gia đình gồm có :

-   Đàn ông đàn và cùng một tổ tông sinh ra

-  Gia tộc phụ hệ thương gọi là phụ hệ gồm có một chi trưởng và một chi thứ

-  Bắt nguồn từ thủy tổ, cao tổ, kỳ cao tổ mẫu cụ tằng tổ phụ mẫu ông bà nội tổ phụ mẫu , cha mẹ, tôi, con cháu (tôn), chắt (tằng tôn), chút (huyền) tôn, viễn tôn

-  Đồng hàng với cha mẹ mình : Bác, chú (bá phụ), chú (thúc phụ), cô (cô mẫu)

-  Con bác, con chú đối với mình là anh em thức bá (tòng huynh đệ, tòng tỷ muội)

-  Con cô, con cậu đối với mình là anh em (biểu huynh đệ, biểu tỷ muội) cùng với con dì dượng xưng danh giống nhau

-  Theo luân thường đạo lý trong gia tộc dòng họ thì người cùng một họ nội không được lấy nhau. Phạm điều cấm ấy là tôi loạn luân. Phong tục người đời chê cười mà pháp luật cũng trừng trị

Trong bộ Luật Hồng Đức của Lê Triều cũng có chương hôn nhân ghi rõ :

“Tất cả trong hàng tôn thất đém thứ dâu, người trong một không được lấy nhau”